TY  - JOUR
ID  - 380
TI  - ‌نقد و بررسى سیر سقوط ساسانیان
JO  - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)
JA  - 5
LA  - fa
SN  - 2423-4028
AU  - Seyed asghar, Mahmudabadi
AD  - استاد - گروه تاریخ دانشگاه اصفهان
Y1  - 2004
PY  - 2004
VL  - 1
IS  - 2
SP  - 163EP  - 188DO  - 
AB  - بى گمان سقوط دولت ساسانى که در عهد آغازین دولت اسلامىِ مدینه رخ داد از جهاتى شگفت آور و از سویى قابل توجه است. انحطاط نظام ساسانى، پیش از ظهور اسلام و حضور سیاسى این پدیده اعتقادى در عرصه هاى خارج از شبه جزیره عربستان پدیدار شد، و سقوط آن در عنفوان تشکیل دولت اسلامى و به دست نیروهاى عرب مسلمان، همراه با مساعدت هاى مرزنشینان جنوبى دولت ساسانى و به طور عمده عرب نژاد رخ داد. در خصوص انگیزه تازه مسلمانان عرب که فرماندهانشان در مدینه و از سوى شوراى عمومى صحابه پیامبر(صلى الله علیه وآله)انتخاب مى شدند و در دسته هاى متفاوت قبایلى ـ اما با باورهاى ثابت ـ به مرزهاى شرقى عربستان اعزام مى گردیدند بحث چندانى وجود ندارد. تنها نکته اى که باقى مى ماند این است که پدیده فروپاشى دولت ساسانى زمانى بهوجود آمد که اعراب مسلمان قدرت چندانى که بتوان آن را در تعاریف تاریخى معمول و نظامى به کار گرفت، نداشتند و این در صورتى بود که سپاه ساسانى از زبده سواران جنگ دیده و آزموده و برخوردار از روش هاى پیشرفته زمان خود در امور نظامى، تشکیل شده بود. علاوه بر این، دولت ساسانى بیش از چهارصد سال، حضور مداوم را در مرزها و میادین نظامى تجربه نموده بود; رومیان، کوشانیان، هپتالیان، کیداریان، ارمنیان و عربان به واقع مردمانى بودند که ساسانیان گاه به صورت منفرد و هر از گاهى به صورت مجتمع با آنان به جنگ پرداخته و تقریباً در آن نبردها نیز فائق بیرون آمده بودند و کمى پیش از برآمدن مسلمانانِ عرب در مرزهاى جنوبى ایرانشهر، سپاه ساسانى تا اسکندریه مصر پیش تاخته بود و در حالى که سوریه و فلسطین را در چنگ داشت، پایتخت امپراتورى روم شرقى را در ابتداى آبراهه بسفر محاصره نموده بود. با وجود این، حدود بیست سال پس از این حوادث، در سه جنگ پى درپى قادسیه، جلولا و نهاوند چنان شکستى از اعراب متحمل شد که سرنوشت سیاسى و تمامى آینده ایرانیان را براى همیشه تاریخ، متحول نمود و از ساسانیان جز خاطره اى مبهم باقى ننهاد.
UR  - https://tarikh.nashriyat.ir/node/380
L1  - ER  -