مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) تاریخ اسلام در آینه پژوهش 2423-4028 24 1 2027 09 06 نماد زبانی أرض أقدس، رویدادی تمدنی متأثر از منزلت امام رضا (علیه السلام) 5004099 10.22034/tarikh.2026.5004099 FA سیدحامد نیازی دانشجوی دکتری - معارف اسلامی 0000-0002-9240-4031 محمدحسین دانش‌کیا دانشیار - دانشگاه معارف اسلامی سیدضیاء الدین میرمحمدی دانشجوی دکتری - دانشجوی دکتری گرایش تاریخ و تمدن اسلام دانشگاه معارف اسلامی محمدرضا جباری دانشیار Journal Article 2026 07 20 The position and role of the Infallibles (peace be upon them) in various areas of human life is evident. Islamic civilization is one of the cases that was influenced by the Infallibles (peace be upon them). The aforementioned effect can be seen in various parts of Islamic civilization. Symbols are among these cases that are influenced by the personality and status of Imam Reza (peace be upon them). Discovering this effect is considered important. Therefore, the present research has investigated the influence of the personality and status of Imam Reza (peace be upon them) on the use of the symbol "Arz Aqdas" in scientific texts by inductive and data analysis. The results of the research show that the use of the term "Arz Aqdas" emphasizes the influence of Imam Reza (peace be upon them) in Islamic civilization. It has also been used progressively by various sciences since the ninth lunar century. It is also most frequent in the science of history, and is most used for Mashhad. The present research has been conducted in a library and inductive manner with the method of analyzing historical data. جایگاه و نقش معصومین علیهم السلام در ساحت های مختلف حیات بشری نمایان است. تمدن اسلامی از مواردی است که از معصومین علیهم السلام تأثیر پذیرفت. تأثیر مذکور در قسمت های مختلف تمدن اسلامی قابل مشاهده است. نمادها از جمله این موارد است که از شخصیت و منزلت امام رضا علیه السلام متأثر است. کشف این تأثیر مهم ارزیابی می شود از این رو پژوهش پیش رو با استقراء و تحلیل دادها به کشف تأثیر شخصیت و منزلت امام رضا علیه السلام در کاربرد نماد «أرض أقدس» در متون دانشی پرداخته است. نتایج پژوهش نشان می دهد کاربرد اصطلاح «أرض أقدس» به دلالت تضمنی بر تأثیر امام رضا علیه السلام در تمدن اسلامی تأکید دارد. نیز از قرن نهم قمری تا کنون به صورت تصاعدی مورد استفاده علوم مختلف قرار گرفته است. همچنین بیشترین فراوانی آن در علم تاریخ، و بیشترین استفاده برای مشهد است. تحقیق پیش رو به صورت کتابخانه ای و استقرایی با روش تجزیه و تحلیل داده های تاریخی صورت پذیرفته است.